Гендерні особливості суїцидальної поведінки серед військових російсько-української війни
У статті визначено загальні та гендерні особливості суїцидальної поведінки серед військових російсько-української війни з 2014 р. Авторами узагальнено теоретико-методологічні засади та результати досліджень про суїцидальну поведінку, зокрема її прояв серед військових та її гендерні особливості. Зазначено, що суїцидальна поведінка включає думки, наміри та спроби, завершений суїцид, який визначається за двома критеріями: дія (бездіяльність), яка призводить до смерті, та наявність свідомого вибору і розуміння наслідків цієї дії. Як одну з теорій чинників самогубства проаналізовано соціологічну теорію, розроблену на основі досліджень Е. Дюркгайма. Звернено увагу, що для чоловіків ризик суїциду зростає через безробіття, самотність і неможливість відповідати ідеалам маскулінності, також для них шлюб є одним із захисних факторів. Пояснено, чому військові демонструють вищий рівень суїцидів порівняно з цивільним населенням. За результатами експертних інтервʼю з тими, хто в Україні надає психологічну допомогу військовим із суїцидальною поведінкою, виявлено такі соціальні чинники суїцидальної поведінки для військових: відсутність соціальної підтримки, стигматизація звернення за допомогою, тиск всередині групи, втрата побратимів / посестер; криза інституту сім’ї; організаційні та побутові умови служби (конфлікти з командуванням, нечасті ротації, стан виснаження); економічна нестабільність (наявність боргів, кредитів); криза нормативно-ціннісної бази (складнощі в пошуку себе після демобілізації). Для військовослужбовиць додатковими чинниками суїцидальної поведінки є: подвійне навантаження та конфлікт ролей, гендерно зумовлене насильство, знецінення професійних досягнень, порушення субординації. Складено соціологічний портрет групи ризику суїцидальної поведінки серед військових російсько-української війни.
Malocu, A., Malocu, E. (2020). Sociological perspective of suicides. International Journal of Economics, Business and Politics, 4 (2), 319-334.
Kolesnichenko, O.S., Matsegora, Ya.V., Prykhodko, I.I., Chyzhevsky, S.O. (2020). Suicide Prevention among Military Personnel of the National Guard of Ukraine. Kharkiv: NANGU [in Ukrainian]
Vodnik, V.D. (2013). Suicide: causes and ways of prevention. Bulletin of the National University “Yaroslav the Wise Law Academy of Ukraine”. Series: Philosophy, philosophy of law, political science, sociology, 3 (17), 140-160 [in Ukrainian]
Gromyko, O., Semenova, D. (2016). The problem of suicide and suicidal behavior in the military environment. Bulletin of the National University “Yaroslav the Wise Law Academy of Ukraine”. Series: Philosophy, philosophy of law, political science, sociology, 4 (31), 104-112 [in Ukrainian]
Durkheim, E. (1998). Suicide: A Sociological Study (trans. from French by L. Kononovich). Kyiv: Osnovy [in Ukrainian]
Annual report on suicide in the military. Calendar Year 2023. (2023). U.S. Department of Defense Office of the Under Secretary of Defense for Personnel and Readiness. URL: https://www.dspo.mil/Portals/113/2024/documents/annual_report/ARSM_CY23_final_508c.pdf
Suicide worldwide in 2019: Global health estimates. (2021). World Health Organization. URL: https://iris.who.int/bitstream/handle/10665/341728/9789240026643-eng.pdf?sequence=1
Martsenyuk, T. (2020). “Defenders of the Galaxy”: Power and Crisis in a Man’s World. Kyiv: Komora [in Ukrainian]
Struszczyk, S., Galdas, P.M., Tiffin, P.A. (2019). Men and suicide prevention: a scoping review. Journal of Mental Health, 28 (1), 80-88.
Callanan, V.J., Davis, M.S. (2011). Gender differences in suicide methods. Social Psychiatry and Psychiatric Epidemiology, 45, 857-869.
Research briefing: Gender and suicide. Samaritans. (2021). URL: https://www.samaritans.org/about-samaritans/research-policy/gender-and-suicide/
Modern understanding of masculinity: men’s attitudes towards gender stereotypes and violence against women. (2018). UNFPA Ukraine. URL: https://ukraine.unfpa.org/sites/default/files/pub-pdf/Сучасне%20розуміння%20маскулінності_Звіт%20дослідження.pdf [in Ukrainian]
Braswell, H., Kushner, H.I. (2012). Suicide, Social Integration, and Masculinity in the US Military. Social Science & Medicine, 47 (4), 530-536.
Drevitska, О., Butska, L., Syropyatov, О., Kalantay, I., Gorshkov, O., Samoilenko, A. (2022). Analysis of data on completed suicides in military personnel and recommendations for their prevention. Therapeutics, 3 (1), 48-53 [in Ukrainian]
Mykhalchuk, N., Pelekh, Y., Kharchenko, Y., Ivashkevych, E., Zukow, W., Ivashkevych, E., Yatsjuryk, A. (2023). Suicidal behavior as a result of maladjustment of servicemen to the conditions of military service in Ukraine. European Journal of Clinical and Experimental Medicine, 21 (1), 90-107.
Ruiz, F., Burgo-Black, L., Hunt, S.C., Miller, M., Spelman, J.F. (2022). A practical review of suicide among veterans: Preventive and proactive measures for health care institutions and providers. Public Health Reports, 138 (2), 223-231.
Shelef, L., Laur, L., Fruchter, E. (2015). Characteristics of the suicidal soldier in the Israeli Defense Force – A review of literature. Disaster and Military Medicine, 1 (10), 1-6.
Sjøgren, S., Asmund, J., Christensen, M., Mayland, K., Pedersen, T. (2024). Military Security and Research Ethics: Using Principles of Research Ethics to Navigate Military Security Dilemmas. Scandinavian Journal of Military Studies, 7 (1), 34-47.
Hraban, T. (2024). Thematic analysis in research on social and psychological phenomena. Bulletin of the National University of Defense of Ukraine, 82 (6), 188-195 [in Ukrainian]
Shevchuk, O.V., Mykhaylov, V.S., Panchenko, V.M., Pechenyuk, S.I., Detochka, O.D., Yefimova, V.V., Rozhkova, E.O. (2020). The state of implementation of the state gender policy in the Armed Forces of Ukraine: an analytical report based on the results of a sociological study. Kyiv: Research Center for Humanitarian Problems of the Armed Forces of Ukraine. URL: https://www.mil.gov.ua/content/gender/Hender20.pdf [in Ukrainian]
Martsenyuk, T. (Ed.) (2021). Invisible Battalion 3.0. Sexual Harassment in the Military in Ukraine. Kyiv: Institute of Gender Programs. URL: https://ekmair.ukma.edu.ua/bitstreams/1e35f997-c7f3-464e-91ab-23b379fd311d/download [in Ukrainian]
Hraban, T., Vyhivska, O. (2023). The influence of the military environment on gender stereotypes of male military personnel (psycholinguistic aspect). Bulletin of the National University of Defense of Ukraine, 2 (72), 136-145 [in Ukrainian]